Phong tục, lễ nghi và tranh ký tự dân tộc Khmer Nam Bộ

Thứ ba - 29/09/2026 23:46 23 0

Phong tục, lễ nghi và tranh ký tự dân tộc Khmer Nam Bộ / Sang Sết. - H. : Văn hoá dân tộc, 2019. - 239tr.; 21cm
ĐTTS ghi: Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam. Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam

Dân tộc Khmer thuộc nhóm ngôn ngữ Môn - Khmer, ở nước ta hiện nay có khoảng 1,3 triệu người. Người Khmer đã sinh sống lâu đời ở vùng đồng bằng sông Cửu Long tập trung ở các tỉnh Trà Vinh, Sóc Trăng, Vĩnh Long, Cần Thơ, Kiên Giang, An Giang, Tây Ninh, Bạc Liêu, Bình Phước, Cà Mau và Thành phố Hồ Chí Minh,... Đồng bào Khmer sống xen kẽ với đồng bào Kinh, Hoa trong các phum sóc, ấp, khóm,... Người Khmer có văn hóa, tiếng nói, chữ viết riêng. Họ đã biết thâm canh lúa nước từ lâu đời, biết chọn giống lúa tốt, biết làm thủy lợi, biết lợi dụng thủy triều lên xuống để xổ phèn, rửa chua cải tạo đất. Đồng bào Khmer phát triển kinh tế trên nhiều lĩnh vực, như: dịch vụ, trang trại nuôi bò, trâu, heo, gà, vịt, dê, cá, tôm sú, tôm càng xanh, cua,... và phát triển các nghề thủ công, như: đan lát, dệt chiếu, dệt thổ cẩm, gốm, điêu khắc, làm đường thốt nốt.
Quyển sách “Phong tục, lễ nghi và tranh ký tự dân tộc Khmer Nam Bộ” do Sang Sết biên soạn, Nhà xuất bản Văn hoá dân tộc ấn hành năm 2019 sẽ cung cấp cho bạn đọc một số thông tin về văn hóa Khmer Nam Bộ qua việc nghiên cứu phong tục, lễ nghi và tranh ký tự. Với độ dày 239 trang, sách được bố cục thành 02 phần. Phần I trình bày về phong tục thờ cúng và những lễ nghi của người Khmer ở Nam Bộ. Phần II giới thiệu một số hình ảnh của người Khmer ở Nam Bộ về văn hoá, tranh ký tự, tranh vẽ, tranh khắc đá của người Khmer Nam Bộ.
Qua nội dung quyển sách cho thấy, đồng bào Khmer Nam Bộ hầu hết theo đạo Phật thuộc hệ phái Nam Tông (Tiểu Thừa). Xưa nay, chùa là trung tâm sinh hoạt văn hóa - xã hội của người Khmer, mỗi ấp đều có một ngôi chùa. Trong mỗi chùa đều có một vị sư trụ trì đứng đầu được gọi là “Sư cả” chăm lo về văn hóa - giáo pháp, Ban quản trị chùa chăm lo về đời sống và Achard lo về các cuộc lễ. Nam thanh niên Khmer trước khi trưởng thành đa số vào chùa tu học để trau dồi đạo đức và kiến thức. Hiện nay ở Nam Bộ có khoảng 600 chùa Khmer. Chùa là nơi dạy chữ, dạy đạo làm người, dạy nghề truyền thống và nghệ thuật dân gian dân tộc Khmer.
Dân tộc Khmer có vốn văn hóa - nghệ thuật rất đa dạng và độc đáo. Ở các chùa lớn thường có dàn nhạc Pưn Péat (ngũ âm), đội trống Chhay Dăm, đội nhạc dây, đội ghe ngo,... Sinh hoạt văn hóa - văn nghệ dân gian trong quần chúng của đồng bào Khmer thì có đội Rô Băm, Dù Kê, Di Kê, À Day, Chòm riêng Chà pây, đội ca nhạc,... Các trò chơi dân gian có giấu khăn, đánh con diều hâu, cọp bắt heo, giật trứng quạ, nhảy rào,... Hằng năm, trong cộng đồng cũng như vòng đời mỗi con người, người Khmer có nhiều phong tục, nghi lễ, lễ hội. Đặc biệt 03 ngày lễ hội lớn trong năm là: Sen đôn ta, Ok om bok và Chôl chhnăm thmây; trong đó vui nhất là lễ hội Ok om bok - cúng trăng, đua ghe ngo, đã trở thành ngày lễ hội lớn vui chung cho cả khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Quyển sách “Phong tục, lễ nghi và tranh ký tự dân tộc Khmer Nam Bộ” là tài liệu hữu ích góp phần vào việc giữ gìn, bảo tồn, phát huy vốn văn hóa - văn nghệ dân gian và lễ nghi quý báu của đồng bào Khmer.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 390.09597 / PH431T
▪ PHÒNG MƯỢN: MA.023168