Học tập suốt đời : Sẵn sàng cho những công việc còn chưa ra đời

Thứ ba - 29/09/2026 22:52 23 0

Học tập suốt đời : Sẵn sàng cho những công việc còn chưa ra đời / Michelle R. Weise; Phan Quốc Dũng dịch. - In lần 2. - H. : Công Thương, 2025. - 283tr.; 24cm. - (Văn hóa giáo dục)
Tên sách tiếng Anh: Long life learning: Preparing for jobs that don't even exitst yet

Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi nhanh chóng thị trường lao động, nhiều nghề nghiệp truyền thống dần biến mất, đồng thời xuất hiện những công việc hoàn toàn mới chưa từng tồn tại trước đây. Điều đó đặt ra yêu cầu mỗi cá nhân phải không ngừng học hỏi, thích ứng và nâng cao năng lực để có thể phát triển bền vững trong một thế giới đầy biến động.
Quyển sách “Học tập suốt đời : Sẵn sàng cho những công việc còn chưa ra đời” của tác giả Michelle R. Weise, được Nhà xuất bản Công Thương phát hành năm 2025 là một công trình nghiên cứu giàu giá trị về giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực và học tập suốt đời trong thời đại số. Bằng cách kết hợp những phân tích khoa học, số liệu thực tiễn cùng nhiều câu chuyện truyền cảm hứng, tác giả đưa ra góc nhìn mới về tương lai của giáo dục, đồng thời đề xuất xây dựng một hệ sinh thái học tập linh hoạt, nơi con người có thể học tập liên tục trong suốt cuộc đời để thích ứng với những thay đổi không ngừng của xã hội.
Sách do Phan Quốc Dũng dịch sang tiếng Việt, có độ dày 283 trang. Ngay từ lời giới thiệu quyển sách, tác giả đặt ra câu hỏi đầy suy ngẫm: “Điều gì sẽ xảy ra khi những công việc mà con em chúng ta sẽ làm trong tương lai còn chưa được tạo ra ngày hôm nay?” Từ đó, tác giả khẳng định rằng mô hình giáo dục truyền thống - học tập tập trung trong những năm đầu đời rồi làm việc suốt phần đời còn lại - không còn phù hợp với bối cảnh hiện đại. Thay vào đó, học tập phải trở thành một quá trình diễn ra liên tục, gắn liền với từng giai đoạn phát triển nghề nghiệp và cuộc sống. Đó cũng chính là thông điệp xuyên suốt quyển sách: “Học tập suốt đời không còn là một lựa chọn, mà là điều kiện để mỗi người tồn tại và phát triển trong nền kinh tế tri thức.”
Phần I: “Từ một hệ thống bị lũng đoạn” tập trung phân tích những bất cập của hệ thống giáo dục và đào tạo hiện nay. Theo tác giả, mô hình giáo dục truyền thống được thiết kế nhằm phục vụ nền kinh tế công nghiệp, nơi người lao động chỉ cần một nghề nghiệp ổn định trong suốt cuộc đời. Tuy nhiên, trước sự phát triển của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa, chu kỳ tồn tại của kỹ năng ngày càng ngắn hơn, khiến nhiều kiến thức nhanh chóng trở nên lỗi thời. Michelle R. Weise chỉ ra rằng khoảng cách giữa giáo dục và nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp ngày càng lớn, dẫn đến tình trạng nhiều người có bằng cấp nhưng thiếu kỹ năng cần thiết để làm việc. Bằng những ví dụ thực tế từ thị trường lao động Hoa Kỳ và nhiều quốc gia phát triển, tác giả minh họa việc nhiều lao động phải chuyển đổi nghề nghiệp nhiều lần trong suốt cuộc đời, đồng thời cho thấy các doanh nghiệp ngày càng ưu tiên năng lực thực tế hơn là chỉ dựa vào văn bằng. Quyển sách cũng đề cập đến sự phát triển mạnh mẽ của các khóa học trực tuyến, chứng chỉ kỹ năng và các mô hình đào tạo ngắn hạn như minh chứng cho xu hướng thay đổi của giáo dục hiện đại. Một nhận định đáng chú ý trong phần này là: “Điều quan trọng không phải bạn đã học được gì cách đây mười năm, mà là bạn có thể học điều mới nhanh đến mức nào hôm nay.” Đồng thời, tác giả cũng phân tích những rào cản khiến nhiều người trưởng thành khó tiếp tục học tập như áp lực công việc, chi phí đào tạo, thời gian hạn hẹp và sự thiếu linh hoạt của các chương trình giáo dục truyền thống, từ đó khẳng định sự cần thiết phải cải cách toàn diện hệ thống học tập.
Phần II: “Hướng tới hệ sinh thái học tập mới” trình bày tầm nhìn về một mô hình giáo dục linh hoạt, cá nhân hóa và lấy người học làm trung tâm. Michelle R. Weise đề xuất xây dựng một hệ sinh thái học tập trong đó trường học, doanh nghiệp, các nền tảng công nghệ, tổ chức đào tạo và cộng đồng cùng phối hợp để tạo ra những cơ hội học tập diễn ra ở mọi nơi, mọi thời điểm. Thay vì học tập theo từng giai đoạn cố định, mỗi cá nhân sẽ liên tục cập nhật kiến thức và kỹ năng mới thông qua các khóa học ngắn hạn, chương trình đào tạo trực tuyến, mô hình học kết hợp giữa học và làm, các chứng chỉ kỹ năng số và những trải nghiệm thực tiễn tại nơi làm việc. Quyển sách giới thiệu nhiều ví dụ tiêu biểu về các trường đại học đổi mới chương trình đào tạo theo mô-đun, cho phép người học tích lũy tín chỉ linh hoạt; các doanh nghiệp đầu tư xây dựng nền tảng đào tạo nội bộ giúp nhân viên liên tục nâng cao năng lực; hay những nền tảng học trực tuyến cung cấp hàng nghìn khóa học đáp ứng nhu cầu học tập cá nhân. Tác giả cũng phân tích vai trò của dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo trong việc xây dựng lộ trình học tập phù hợp với từng người, từ đó giúp người học tiết kiệm thời gian và đạt hiệu quả cao hơn. Một trong những thông điệp nổi bật của phần này là: “Tương lai thuộc về những người biết học, biết quên và biết học lại.” Đây không chỉ là lời khẳng định về năng lực thích ứng mà còn là lời nhắc nhở rằng việc liên tục đổi mới bản thân chính là chìa khóa để thành công trong thế kỷ XXI. Thông qua nhiều câu chuyện về những người lao động đã chuyển đổi thành công sang các lĩnh vực hoàn toàn mới nhờ tinh thần tự học, tác giả chứng minh rằng cơ hội luôn rộng mở đối với những ai sẵn sàng học hỏi và thay đổi.
Với cách tiếp cận hiện đại, lập luận chặt chẽ, nhiều số liệu nghiên cứu cùng những ví dụ sinh động từ thực tiễn giáo dục và thị trường lao động quốc tế, “Học tập suốt đời : Sẵn sàng cho những công việc còn chưa ra đời” không chỉ là quyển sách dành cho những người làm công tác giáo dục mà còn là tài liệu hữu ích đối với học sinh, sinh viên, người đi làm, nhà quản lý, doanh nghiệp và bất kỳ ai mong muốn nâng cao năng lực thích ứng trong thời đại số. Quyển sách giúp người đọc nhận thức sâu sắc rằng học tập không còn giới hạn trong trường lớp hay một giai đoạn nhất định của cuộc đời, mà là hành trình không ngừng đổi mới tri thức, kỹ năng và tư duy để thích ứng với những biến động của xã hội. Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng và nhiều nghề nghiệp mới liên tục xuất hiện, quyển sách truyền cảm hứng mạnh mẽ về tinh thần học tập suốt đời, khuyến khích mỗi người chủ động đầu tư cho tri thức như một tài sản quý giá nhất, từ đó tạo dựng lợi thế cạnh tranh, phát triển sự nghiệp bền vững và sẵn sàng bước vào tương lai với tâm thế tự tin, linh hoạt và không ngừng tiến bộ.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 650.1 / H419T
▪ PHÒNG MƯỢN: MA.029694; MA.029693